Psikoteknik Belgesi Yenileme Nasıl Yapılır, 5 Yıl Takibi

Kısa cevap

Psikoteknik belgesi yenileme, ilk alımın baştan tekrarıdır. Ruhsatlı bir merkezde 12 test yeniden uygulanır, psikolog imzalı yeni rapor psikiyatri uzmanına onaylatılır ve kayıt e-Devlet'e işlenir. Ticari taşımacılıkta bu döngü beş yılda bir tekrarlanır, süre dolduğunda kimse uyarı göndermez, takip şoförün kendisindedir.

Beş yıllık süre nereden geliyor?

Sürenin dayanağı Karayolu Taşıma Yönetmeliğinin 34. maddesinin birinci fıkrasının (e) bendidir. Bu bent, yönetmelik kapsamındaki taşıtları kullanan şoförlerin bedeni ve psiko-teknik açıdan sağlıklı olduklarını gösteren raporu yetkili sağlık kuruluşlarından her beş yılda bir almasını şart koşar.

SRC 3 ile yurt dışı seferine çıkan TIR şoförü de, SRC 4 ile şehir içi dağıtım yapan kamyonet sürücüsü de aynı kurala bağlıdır. Beş yıl boyunca ara değerlendirme, yıllık vize ya da güncelleme gibi ek bir işlem yoktur. Yapılacak tek şey bitiş tarihini kaçırmamaktır.

Süre ne zaman başlar, bitiş tarihini nereden görürüm?

Beş yıl, belgenin düzenlendiği tarihten itibaren işler. Test raporu belgeye psikiyatri onayıyla dönüşür ve kayıt bu onaydan sonra e-Devlet'e işlenir. Düzenlenme ve bitiş tarihleri e-Devlet kaydında birlikte görünür, tereddüt ettiğinizde bakılacak yer orasıdır.

İki süre sık karıştırılır. Biri tamamlanmış belgenin geçerlilik süresi, yani beş yıldır. Öteki, test raporunu psikiyatriye onaylatmak için tanınan 45 gündür ve henüz belgeye dönüşmemiş rapor için işler. Bu 45 gün içinde psikiyatri uzmanına başvurmayan kişi altı ay boyunca yeniden teste kabul edilmez.

Süre dolmadan yenileme yapılabilir mi?

Yenileme, sürenin bitimine yakın dönemde planlanır. Bitişe birkaç hafta kala harekete geçmek hem test hem psikiyatri randevusu için rahat bir aralık bırakır. Erken başvuruda mevcut kaydın durumu da dikkate alındığı için, randevu alırken bitiş tarihinizi söylemeniz ve zamanlamayı merkezle birlikte belirlemeniz yerinde olur.

Dikkat edilecek nokta şudur. Yeni rapor elinize geçtiğinde iş bitmiş sayılmaz. Psikiyatri onayı tamamlanana kadar yeni kayıt oluşmaz, eski kaydın bitiş tarihi de işlemeye devam eder. Uzun yol seferi araya girecekse takvimi buna göre kurun.

Süre geçerse ne olur?

Süre dolduğu gün belge kendiliğinden geçersiz olur. Uzatma, ek onay ya da kısaltılmış bir yenileme yolu yoktur. Süresi dolmuş raporla ticari araç kullanmak, raporsuz kullanmakla aynı sonucu doğurur ve denetimde geçerli kaydı bulunmayan sürücü hakkında işlem yapılır.

Sürenin geçmiş olması yenilemeye engel değildir, istediğiniz zaman başvurabilirsiniz. Ancak yeni kayıt oluşana kadar direksiyona ticari sefer için geçmemeniz gerekir. Tek araçla çalışan bir nakliyeci için bu, aracın o süre boyunca yatması anlamına gelir.

Yenileme adımları

Sıra ilk alımdaki sıranın aynısıdır.

—e-Devlet kaydınızdan bitiş tarihini öğrenin.

—İl Sağlık Müdürlüğü tarafından ruhsatlandırılmış bir merkezden randevu alın.

—Kimlik ve ehliyet fotokopinizi hazırlayın, kimliğinizin aslını kayıt sırasında gösterin.

—12 testi psikolog gözetiminde yeniden tamamlayın, ölçüm 60 ila 90 dakika sürer.

—Psikolog imzalı raporu 45 gün içinde kamu ya da özel sağlık kuruluşundaki psikiyatri uzmanına onaylatın.

—Onaydan sonra yeni kaydın e-Devlet'e işlendiğini kontrol edin.

Yenilemede ne değişir, ne aynı kalır?

Değişen yalnızca kaydınızdaki tarihlerdir. Test sayısı, süre, evrak listesi ve psikiyatri onayı ilk alımla aynıdır. Önceki raporun sonuçları yeni ölçümün yerine geçmez, değerlendirme o günkü performansınız üzerinden yapılır.

Merkezde de akış aynıdır. Önce kayıt açılır ve evraklar kontrol edilir, ardından psikolog her testte ne beklendiğini anlatır. Daha önce teste girmiş olmanız bu bilgilendirmeyi atlatmaz. Her bölümün başında tanıtım ve deneme olduğu için bilgisayar bilgisi gerekmez, rapor genellikle aynı gün teslim edilir.

—Test sayısı yine 12

—Süre yine 60 ila 90 dakika

—Evrak yine kimlik ve ehliyet fotokopisi

—Psikiyatri onayı yine zorunlu

—Önceki rapor yeni ölçümün yerine geçmez

Şoför ve filo sorumlusu için takip önerileri

Firmanın belge takibi yapıyor olması sorumluluğu şoförden almaz. Kaydın son durumu her zaman e-Devlet sorgusuyla görülebilir. Filo sorumlusu için pratik yol, her şoförün bitiş tarihini tek bir çizelgede tutmak ve yenilemeyi sefer planına göre önceden yerleştirmektir.

—Bitiş tarihini telefonunuzun takvimine hatırlatma olarak ekleyin.

—Bitişe birkaç hafta kala test randevusu alın.

—Psikiyatri randevusunu test gününden önce ayarlayın, son güne kalınca hastane randevusu bulmak zorlaşabilir.

—Gözlük ya da lens kullanıyorsanız teste onunla girin.

—Teste dinlenmiş gelin, seferden iner inmez gelmeyin.

—Ad, soyadı ya da kimlik bilgisi değiştiyse kaydınızın güncel bilgilerle eşleştiğine bakın.

Sık sorulanlar

—Yenilemede daha az test mi uygulanır? Hayır, 12 testin tamamı yeniden uygulanır.

—Süre dolunca bildirim gelir mi? Gelmez, takip sürücünün sorumluluğundadır.

—Süresi dolan belgeyle yenilemeye gelebilir miyim? Gelebilirsiniz, ama yeni kayıt oluşana kadar ticari araç kullanmamanız gerekir.

—Psikiyatri onayı yalnızca ilk alımda mı istenir? Hayır, yenilemede de zorunludur ve onay olmadan yeni kayıt e-Devlet'e işlenmez.

—Ehliyet geri alma nedeniyle yapılan değerlendirme de beş yıllık mı? Hayır, o değerlendirme iade işleminin şartlarına bağlı yürür ve ticari sürücünün periyodik belgesiyle karıştırılmamalıdır.